: هیپنوتیزم راسته؟

 هیپنوتیزم چیه؟

 هیپنوتیزم یا خوابگری شاخه ای از علم روانشناسی  است که در اون به وسیلهٔ تلقین، شخص در حالت خاصی ازهوشیاری قرار میگیره. هیپنوتیزم یا به طور دقیقتر هیپنوز موجب تسلط دیگری بر فرد نمی شه، بلکه دیگری با ضمیر ناخودآگاه آدمی به صحبت و القای تلقینات می پردازه. همهٔ هیپنوزها نحوی خودهیپنوتیزمه و هیپنوتیزور خارجی، فقط مامای هیپنوز از درون انسانه و اونو می زایاند. همه مکاتب و عرفا طوری با هیپنوز درگیر بودن. ضمیر ناخودآگاه، تنها یه تئوریست که توضیح حقایق روی اون سوار می شه. هیپنوتیزور نمی تونه هرآنچه دوست داشت به سوژه تلقین کنه. هیپنوتیزم یه امر عجیب نیس و کارایی عجیب و غریب نداره. اگه هم آثار غریبی داشته باشه، در عدهٔ کمی داره و خیلی تکرار شدنی و تایید نیس. پس از دید علم رسمی پاره ای غرایب دیده شده در هیپنوز، قابل اعتبار و برداشت کلی نیستن. (مبحث شستشوی مغزی البته در این وادی مطرحه، ولی اندازه پایداری این کارا باید بیشتر آزمایش شه).

هیپنوز خواب نیس. امواج مغزی در این حالت با امواج مغزی حالت خواب در بسیاری موارد فرق می کنه. از یه دید، هیپنوز با تلقین معمولی هم فرق داره. چون که مناطقی که بر اثر تلقین تحریک می شه با مناطق تحریک شده هنگام هیپنوز فرق داره. درزمان این روند، شخص هیپنوتیزور میتونه هر چیزی رو که در نظر داره به شخص هیپنوتیزم شده القا کنه، چون در این حالت تلقینات هیپنوتیزور بجای حواس بدن عمل می کنه و ضمیرناخودآگاه آدم رو تحتِ کنترل خود قرار میده. البته هرآنچه هیپنوتیزور می خواد به هیپنوتیزم شونده تحمیل و تلقین نمی شه. هیپنوز زور ایجاد نمی کنه.

گذشته هیپنوتیزم

نظرات زیادی دربارهٔ اینکه کی هیپنوتیزم رو شروع کرد، هست. هندوهای هند ادعا می کنن که اونا این روش رو ساختن و از اون به عنوان یه دارو واسه سلامتی استفاده کردن. امروزه این یکی از کاربرده های اصلی هیپنوتیزمه و به روانشناسی مربوط می شه.

اما پیشرفته های مهم هیپنوتیزم در سال ۱۸۴۲، وقتی که جیمز برید (James Braid) شروع به بررسی بیشتر اون کرد، اتفاق افتادن. اون که پدر هیپنوتیزم جدید نامیده می شه، باور نداشت که خواب مغناطیسی باعث هیپنوتیزم می شه و فکر می کرد که خلسها فقط یه خواب عصبی هستن. ایشون در سال ۱۸۴۳ یه کتاب دربارهٔ این موضوع به نام نوریپنولوژی نوشت.بعضی مسمر رو پدر هیپنوز می دونن. می گن راسپوتین وزیر پرنفوذ دربار روسیه تزاری، از این روش در قربانیان خود استفاده می کرده. کشیش آبه فاریا هم از متقدمین این روشه. مسمر در دورهٔ بالاترین درجه نظریه پردازی در مورد مغناطیس این پدیده رو به وجود اومده به وسیله مغناطیس حیوونی می دونست. بعدا روش اون به وسیله شورایی مرکب از بنجامین فرانکلین و گیوتین و… مردود دونسته شد. بعضی فقها می گن، هیپنوتیزم اگرمستلزم امر حرامی نباشه، جایزه. هیپنوتیزم رو خواب واره ترجمه کردن. هیپنوز به وسیله میتلون اریکسون آمریکایی و هم المان پیشرفت زیادی کرد.

شکلای جور واجور و مراحل انجام هیپنوتیزم

هیپنوتیزم به دو صورت خودهیپنوتیزم  و دگرهیپنوتیزم قابل اجرا هستش. از فواید هیپنوتیزم میشه درمان خیلی از ناراحتیای روانی رو نام برد. مخصوصا موقع خودهیپنوتیزم، که شخص می تونه به وسیلهٔ تلقین، تغییرات مثبتی رو در کردار و روحیات خود بوجود آورد. البته خود هیپنوتیزم دارای خطراتی هم هست، به این صورت که اگه بدون آگاهی و اطلاعات کافی و با روشای نادرست انجام شه، می تونه اثرات بسیار داغون کننده ای روی روان آدم به دنبال داشته باشه.

سه عامل مهم در هیپنوتیزم عبارتند از:

تمرکز فوق العاده فکر

انفکاک و تجزیه (جدا شدن ذهنی از محیط دور و بر)

تلقین (چون که پایه هیپنوتیزم تلقین به نفسه)

در نتیجه،میشه گفت هیپنوتیزم = تمرکز + باور + انتظار + تصور + رابطه

واسه انجام موفقیت آمیز دیگه هیپنوتیزم باید هفت قدم زیر به صورت متوالی و دقیق اجرا شه:

۱- مناظره اولیه، بهتر آماده کردن ذهن مریض یا pretalk.

۲- انجام آزمونهای هیپنوتیزم از تکنیکهای عمیق سازی مثل آزمون چشم اشپیگل.

۳- کانونی کردن توجه (تمرکز ذهن).

۴- القای خواب هیپنوتیزم.

۵- به کار گیری تکنیکهای عمیق سازی.

۶- آسون کردن پاسخهای ناخودآگاه.

۷- تایید خلسه، ارائه تلقینهای بعد از هیپنوتیزم و خروج از خلسه.

روشای جور واجور واسه انجام هیپنوتیزم

روشای مختلفی واسه انجام هیپنوتیزم هست. اولین کسی که در این مورد کار کرد مسمر بود و طرفداران اونو مسمریسم می نامیدن. مسمر با دقیق شدن و فوکوس کردن وتوجه و مهمتر از همه انتظار در بیماران اونا رو در خلسه ( هنگام به کار گیری واژهٔ مناسب خلسه دقت شه مطالب با موهومات اشتباه نشه. خلسهٔ عرفانی و احساس خروج روح از بدن از هیپنوز جدا نیس) قرار می داد. بعد از اون روانشناسان دیگه به این کار پرداختنند.

المان واسه هیپنوز چند مرحله تصور می کنه – وقتی فقط چشما رو می بنیم حالت هیپنوئیداله، بعد وارد فازهای عمیقتر میشیم و یکی از فازهای عمیق هیپنوتیزم به نام سمنامبولیسم اسمشه(سمنامبول خدای خواب در یونانه) – از هیپنوز در age regration یعنی برگشت به سنین عقب تر(پس روی سنی) استفاده می شه. به کار گیری هیپنوز در اعتراف گرفتن از زندانیا و دروغ سنجی معتبر نیس. هرچند بعضی وقتا یافته ها به درد بخور و بعضی وقتا یافته های نادرست میده. کلا خیلی نمیشه به این مطالب اعتبار کرد.

روشای مختلفی واسه القای هیپنوز هست. روش اثبات چشم ( روش کیاسون)، روشpmr یا شل کردن پیشروندهٔ عضلانی(میراث هیپنوز اریکسونی) و…. از هیپنوز واسه کنترل درد و درمان چاقی و… استفاده می شه، البته هیپنوز خوبه، ولی معجره نمی کنه. کودکان ۸ تا ۱۲ سال بهتر هیپنوز می شن و در سنین بالای ۶۵ هیپنوتزیم پذیری کم می شه. ادما از دید هیپنوتیزم پذیری ۴ گروهند. ۷درصد که نباید هیپنوز شن یا هیپنوز نمی شن، مثل عقب ماندگان ذهنی. هفت درصد دیونیسین هستن و استعداد بالایی در هیپنوز دارن.۲۰ درصدآپولونین بوده و به سختی هیپنوز می شن، و درصد بالایی ادیسین هستن، یعنی در اواسط طیف hypnotismability قرار دارن.

هیپنوز دو گونه س

هیپنوز سمپاتیککه با تحریکه و در رقصهای بعضی بومیان افریقا و سرخ پوست و مناطق جور واجور، حتی جنوب ایران از این روشها استفاده می شه و هیپنوز پاراسمپاتیک که تون پاراسمپاتیک و آرامش رو بالا می بره. در هیپنوز واسه هنگ کردن وبای پس کردن و عبور از کریتیکال فاکولته یا کریتیکال عامل یا جاجمنت عامل و ضمیز خودآگاه و رسیدن به ضمیر ناخودآگاه از روشای جور واجور از جمله کانفیوژن و… استفاده می شه.

موارد مورد به کار گیری هیپنوتیزم در روان درمانی

از هیپنوتیزم واسه درمان تعدادی مشکلات فیزیولوژیک و روان شناختی استفاده می شه. در پزشکی، از هیپنوتیزم واسه کم کردن از اضطراب مربوط به عملای پزشکی و دندون پزشکی، آسم، بیماریای معده و روده، تهوع به وجود اومده به وسیله شیمی درمانی، و مدیریت درد، استفاده می شه. در درمان بیماریای روانی، از هیپنوتیزم استفاده می شه تا به مردم کمک شه بر اعتیاد خود فائق آیند. به کار گیری هیپنوتیزم واسه حل مشکلات عاطفی-هیجانی بیشتر از همه بحث برانگیز بوده. طرفداران استفادهٔ تراپوتیک از هیپنوتیزم می گن که این کار به روان پزشکان اجازه میده تا خاطرات واپس رانده ای رو که در پشت پردهٔ مشکلات روان شناختی قرار دارن، کشف کنن. اما بعضی روان شناسا در مورد به کار گیری هیپنوتیزم در روان درمانی با دیدهٔ دودلی نگاه می کنن. اونا می گن که هیپنوتیزم چیزی نیس بجز این که روان دکتر، خاطراتی غیرواقعی رو تو ذهن مراجعه کنندگان می کارد، از جمله خاطراتی از بدرفتاری و آزار رو که هیچوقت روی نداده ان.

معروف ترین روش هیپنوتیزم

یکی از روشای هیپنوتیزمی عادی در علم هیپنوتیزم روش کیاسونه. این روش ابتکار دکتر سیمون کیاسون (Simon Chiasson) متخصص بیماریای زنان و زایمون اهل شهر یونگستون ایالات اوهایو آمریکا (Youngeston Ohio) است، اما تغییر در اون واسه دکتر یا دکتر طوریکه کاربرد اون راحت تر باشه، مجازه.

iranpsy

منبع :